VLOF

Liftoff Speed

Türkçe: Kalkış Hızı

KISACA

VLOF, uçağın tekerleğinin pistten ayrılıp havaya yükselmeye başladığı andaki hava hızıdır. Kalkış performans hesaplamalarında kritik bir referans noktasıdır.

VLOF nedir?

VLOF (Liftoff Speed), uçağın kalkış sırasında tekerleğinin pistten tamamen ayrılıp havalanmaya başladığı andaki hava hızıdır. Bu hız, uçağın tasarımı, ağırlığı, ağırlık merkezi konumu, pist yüzey durumu, hava yoğunluğu ve rüzgâr koşullarına bağlı olarak değişir.

VLOF, kalkış performans hesaplamalarında temel bir parametredir. Pilot, kalkış mesafesi, engel geçme yüksekliği ve tırmanış performansını belirlemek için VLOF değerini bilmelidir. Uçak Uçuşa Uygunluk Kılavuzu (AFM) veya Uçak İşletme Kılavuzu (POH) içinde, belirli ağırlık, ağırlık merkezi ve hava koşulları için VLOF değerleri tablolar halinde sunulur.

Kalkış sırasında, pilot VR (Rotation Speed) hızında burun kaldırma hareketi başlatır ve uçak VLOF hızına ulaştığında doğal olarak havaya yükselir. VLOF'tan sonra uçak V2 (Güvenli Kalkış Hızı) hızına ulaşıncaya kadar tırmanışını sürdürür. Performans hesaplamalarında VLOF, kalkış mesafesi ve engel geçme yüksekliğinin belirlenmesinde kullanılır.

Örnek

Bir Cessna 172'nin maksimum ağırlıkta, deniz seviyesinde, sakin havada VLOF hızı yaklaşık 50 knot olabilir. Pilot, AFM'deki performans tablosundan kendi uçağının ağırlığı ve hava koşullarına göre VLOF değerini bulur ve kalkış mesafesi hesaplamasında kullanır.

Karıştırılanlar

HızTanımKalkış Sırasındaki Rol
VR (Rotation Speed)Burun kaldırma başlangıç hızıPilot burun kaldırma hareketini başlatır
VLOF (Liftoff Speed)Tekerleğin pistten ayrıldığı hızUçak doğal olarak havaya yükselir
V2 (Güvenli Kalkış Hızı)Tırmanış sırasında hedef hızEngel geçme ve tırmanış performansı sağlanır

Kalkış V-hızları: VLOF nerede durur?

HızAçılımıKalkış performansındaki rolüKural
VMCGMinimum Control Speed on the Ground
Yerdeki minimum kontrol hızı
Kalkış rulosunda kritik motor durursa yalnız aerodinamik kontrollerle (burun tekeri kullanılmadan) pist merkez hattında kalınabilecek en düşük hız.VEF ≥ VMCG · V1 ≥ VMCG
VEFEngine Failure Speed
Motor arıza hızı
Hesaplarda kritik motorun arızalandığı varsayılan hız; pilotun fark edip tepki vermesi için V1'den yaklaşık 1 saniye önce kabul edilir.VMCG ≤ VEF < V1
V1Decision Speed
Karar hızı
Kalkıştan vazgeçmenin (RTO) başlatılabileceği en yüksek hız; V1'den sonra bir arıza olursa kalkışa devam edilir.VEF < V1 ≤ VR · V1 ≤ VMBE
VRRotation Speed
Rotasyon hızı
Pilotun burnu kaldırmaya (rotasyon) başladığı hız; tek motorla da 35 ft'te V2'ye ulaşılacak şekilde seçilir.VR ≥ V1 · VR ≥ 1,05 × VMCA
VMUMinimum Unstick Speed
Minimum yerden kesilme hızı
Uçağın güvenle yerden kesilip tırmanışa geçebildiği en düşük hız (kuyruk sürtme sınırında belirlenir).VLOF ≥ 1,10 × VMU (tüm motorlar) · ≥ 1,05 × VMU (tek motor)
VLOFLift-off Speed
Yerden kesilme hızı
Ana tekerleklerin pistten ayrıldığı hız.VLOF ≥ VMU payları
V2Takeoff Safety Speed
Güvenli kalkış hızı
Tek motor arızalıyken pistten 35 ft yükseklikte ulaşılması ve ilk tırmanışta korunması gereken hız.V2 ≥ 1,10 × VMCA · V2 ≥ 1,13 × VSR
VMCAMinimum Control Speed in the Air
Havadaki minimum kontrol hızı
Havada kritik motor durduğunda en fazla 5° yatışla yön kontrolünün korunabildiği en düşük hız.VR ≥ 1,05 × VMCA · V2 ≥ 1,10 × VMCA
KENDİNİ DENE

Bir uçağın kalkış sırasında VR hızında burun kaldırma yapılır. VLOF hızı VR'den farklı olmasının nedeni nedir?

VLOF hakkında sık sorulan sorular

VLOF ile VR arasındaki fark nedir?

VR (Rotation Speed) hızında pilot burun kaldırma hareketini başlatır; VLOF ise uçağın tekerleğinin pistten tamamen ayrılıp havalandığı andaki hızdır. VLOF, uçağın burun kaldırmasından sonra doğal olarak havaya yükseldiği hızdır.

VLOF değeri nereden bulunur?

VLOF değerleri, Uçak Uçuşa Uygunluk Kılavuzu (AFM) veya Uçak İşletme Kılavuzu (POH) içinde belirli ağırlık, ağırlık merkezi ve hava koşulları için tablolar halinde sunulur.

Resmi Kaynaklar ve İleri Okuma

Bu yazı eğitim amaçlıdır; uçuşta güncel resmi yayınlar (AIP, NOTAM, uçağın POH/AFM'i) esas alınır.

Son güncelleme: · Hata bildirimi: [email protected]