İniş Mesafesi Simülasyonu

Ağırlığı, irtifayı, sıcaklığı, rüzgarı ve pist yüzeyini (ıslak, karlı, buzlu) değiştir; POH referansından başlayarak iniş mesafesinin adım adım nasıl uzadığını, Ground Roll'un nerede bittiğini ve pistte ne kadar pay kaldığını izle.

PPLCPLPerformansOrta seviye
Kısaca: İniş mesafesi nedir?

İniş mesafesi, uçağın 50 ft (15 m) yükseklikteki engelin üzerinden geçtiği andan tamamen durana kadar aldığı yoldur; hava mesafesi ve Ground Roll'dan oluşur. Ağırlık, yoğunluk irtifası ve kıç rüzgar bu mesafeyi POH referansına göre uzatır; ıslak pist Ground Roll'u yaklaşık %40, su birikintisi yaklaşık %90, buz üç katından fazla artırır (temsili değerler).

Uçak
POH referansı: Ground Roll 661 ft · 50 ft'ten toplam 1360 ft · 800 kg · temas hızı 55 KT
720 kg
3 000 ft
25 °C
karşı 8 KT
3 000 ft
Pist yüzeyi
Güvenlik payı
Hazır senaryolar
Ground Roll
—ft
50 ft'ten toplam
—ft
Gerekli pist
—ft
Kalan pist
—ft
—

Pist görünümü

Yatay ölçek gerçek uzunluktur; yükseklik abartılıdır

Mesafeyi ne uzatıyor?

POH referansından bu koşullara adım adım
Yoğunluk oranı
—
Temas yer hızı
—
KT · Vtd ÷ √σ − rüzgar
Hidroplaning eşiği
—
KT · 9 × √lastik basıncı
Yüzey sürtünmesi
—

Nasıl çalışır?

Başlangıç noktası uçağın POH referansıdır (DA20: 800 kg, deniz seviyesi ISA, kuru pist, rüzgarsız için Ground Roll 661 ft, 50 ft'ten toplam 1360 ft). Simülasyon bunu sırayla ağırlık (W ÷ Wref), yoğunluk irtifası (1 ÷ σ), rüzgar (yer hızının karesi) ve pist yüzeyi (fren sürtünmesi) ile düzeltir.

Rüzgarda temkinli davranılır: karşı rüzgarın %50'si, kıç rüzgarın %150'si hesaba katılır. Yüzey yalnızca Ground Roll'u uzatır; hava mesafesi değişmez. Sürtünme katsayıları temsilidir.

Öğrendiğini dene

Diamond DA20, 800 kg, 3000 ft basınç irtifası, ISA+16 °C, sıfır rüzgar, ıslak pist: 3.000 ft pist yeterli mi? Önce tahmin et, sonra simülasyonda ×1,5 payla kontrol et.

İlgili soruları çöz →

Bu simülasyon eğitim amaçlıdır; değerler temsilidir ve gerçek uçuş operasyonunda uçağın resmî el kitabının (POH/AFM), AIP'nin ve güncel meteorolojik bilgilerin yerine geçmez. Nihai sorumluluk pilottadır.

İniş Mesafesi Simülasyonu: ayrıntılı anlatım

Yayın: · Son güncelleme: · Hazırlayan: Son Yaklaşma editörlüğü

İniş mesafesi nedir?

İniş mesafesi (landing distance), uçağın 50 ft (15 m) yükseklikteki bir engelin üzerinden pist eşiğini geçtiği andan tamamen durana kadar aldığı toplam yoldur. İki parçadan oluşur: hava mesafesi (50 ft'ten tekerleklerin pisti ilk temas ettiği noktaya kadar süzülme ve flare) ve Ground Roll (temas noktasından durmaya kadar). El kitabı (POH) tablolarındaki değerler ideal koşulları varsayar; gerçek koşullar çoğu zaman bu mesafeyi uzatır. Bu simülasyon Diamond DA20 referansını kullanır: 800 kg, deniz seviyesi ISA, kuru sert pist ve rüzgarsız havada Ground Roll 661 ft, 50 ft'ten toplam 1360 ft, temas hızı 55 KT. İstersen “Kendi Uçağım” seçeneğiyle kendi uçağının POH değerlerini girebilirsin.

Referanstan gerçek mesafeye: düzeltme kuralları

Simülasyon bu düzeltmeleri temsili olarak uygular; uçağının POH/AFM'sindeki tablo ve kurallar her zaman önceliklidir.

Tablo: yoğunluk irtifasının etkisi

Diamond DA20, 800 kg, ISA sıcaklığı, kuru sert pist, rüzgarsız: basınç irtifasına göre iniş mesafeleri (simülasyon modeli)
Basınç irtifası (ft)Yoğunluk oranı (σ)Ground Roll (ft)50 ft'ten toplam (ft)Referansa göre
01,006611.360referans
2.0000,947011.443+%6
4.0000,897441.531+%13
6.0000,847911.627+%20
8.0000,798411.730+%27

Tablo: pist yüzeyinin etkisi

Diamond DA20, 800 kg, deniz seviyesi ISA, rüzgarsız: pist yüzeyine göre Ground Roll
Pist yüzeyiSürtünme katsayısı (temsili)Ground Roll (ft)Toplam (ft)Kuru piste göre Ground Roll
Kuru0,456611.360referans
Islak0,309221.621×1,4
Su birikintisi0,201.2511.950×1,9
Sıkışmış kar0,151.5232.222×2,3
Buz0,082.1902.889×3,3

Tablo: rüzgarın etkisi

Diamond DA20, 800 kg, deniz seviyesi ISA, kuru pist: baş/kıç rüzgar bileşenine göre mesafeler (simülasyon modeli)
RüzgarGround Roll (ft)50 ft'ten toplam (ft)Referansa göre
Karşı 10 KT5461.182−%13
Karşı 5 KT6021.270−%7
Rüzgarsız6611.360referans
Kıç 3 KT7741.530+%12
Kıç 5 KT8541.648+%21
Kıç 10 KT1.0711.960+%44

Çözümlü örnek

Diamond DA20, 720 kg, 3000 ft basınç irtifası, 25 °C, 8 KT karşı rüzgar, ıslak pist. Referans: Ground Roll 661 ft, 50 ft'ten toplam 1360 ft. Ağırlık mesafeyi kısaltır (720 ÷ 800), yoğunluk irtifası uzatır, karşı rüzgar kısaltır, ıslak pist Ground Roll'u uzatır. Sonuç: Ground Roll ≈ 826 ft, 50 ft'ten toplam ≈ 1.501 ft. ×1,5 güvenlik payıyla gereken pist ≈ 2.251 ft (686 m). 3.000 ft pist bu koşulda yeterli.

Hidroplaning: su birikintisinde neden kayar?

Islak veya su birikintili pistte lastik ile zemin arasındaki su filmi lastiği zeminden ayırabilir. Dinamik hidroplaning'in başladığı yaklaşık hız, lastik basıncına (psi) bağlı olarak Vhp ≈ 9 × √P knot formülüyle tahmin edilir; 30 psi için yaklaşık 49 KT (simülasyon 30 psi lastik basıncı varsayar; gerçek değer için uçağın el kitabına bak). Temas yer hızı bu eşiğin üzerindeyse fren etkinliği ciddi ölçüde düşer. Simülasyon, su birikintisi seçildiğinde temas yer hızını bu eşikle karşılaştırır.

Sık yapılan hatalar

İniş mesafesi nasıl hesaplanır?

  1. Referansı bul. DA20 için: 800 kg, deniz seviyesi ISA, kuru pist, rüzgarsız; Ground Roll 661 ft, 50 ft'ten toplam 1360 ft, temas hızı 55 KT.
  2. Ağırlığı düzelt. Mesafeyi gerçek ağırlığın referans ağırlığa oranıyla çarp.
  3. Yoğunluk irtifasını uygula. Basınç irtifası ve OAT'tan σ'yı bul, mesafeyi 1 ÷ σ ile çarp (veya POH tablosunu kullan).
  4. Rüzgarı uygula. Karşı rüzgarın %50'sini, kıç rüzgarın %150'sini yer hızına uygula; Ground Roll'u hızın karesiyle, hava mesafesini hızla ölçekle.
  5. Yüzeyi uygula. Ground Roll'u pist durumuna göre uzat.
  6. Güvenlik payını ekle. Toplamı ×1,25 veya ×1,5 ile çarp.
  7. Pistle karşılaştır. Kalan pist yetersizse başka pist, ağırlık azaltma veya iniş yapmama kararı ver.

Sık sorulan sorular

İniş mesafesi nasıl hesaplanır?

POH'taki deniz seviyesi ISA referans mesafesi alınır; ağırlık oranı, 1 ÷ σ ile yoğunluk irtifası, rüzgar ve pist yüzeyi düzeltmeleri uygulanır, sonuç güvenlik payıyla çarpılıp kullanılabilir pistle karşılaştırılır. POH'un kendi tabloları ve düzeltme notları her zaman önceliklidir.

Ground Roll ile toplam iniş mesafesi arasındaki fark nedir?

Ground Roll, tekerleklerin pisti ilk temas ettiği noktadan uçağın durduğu noktaya kadar olan mesafedir. Toplam iniş mesafesi buna 50 ft yükseklikteki engelden temas noktasına kadar olan hava mesafesini ekler.

Yoğunluk irtifası iniş mesafesini nasıl etkiler?

Hava seyrekleştikçe aynı IAS için TAS ve dolayısıyla temas yer hızı artar; mesafe yaklaşık 1 ÷ σ oranında uzar. ISA'da 5.000 ft'te σ yaklaşık 0,86'dır ve mesafe yaklaşık %16 uzar; sıcaklık ISA'dan yüksekse etki daha da büyür.

Karşı ve kıç rüzgar iniş mesafesini nasıl etkiler?

Mesafe yer hızına bağlıdır: Ground Roll yer hızının karesiyle, hava mesafesi yer hızıyla orantılıdır. Simülasyon karşı rüzgarın yalnızca %50'sini, kıç rüzgarın %150'sini hesaba katar; kıç rüzgarın etkisi karşı rüzgardan daha büyüktür, bu yüzden mümkünse karşı rüzgarlı pist seçilir.

Islak veya karlı pistte iniş mesafesi ne kadar uzar?

Yalnızca Ground Roll uzar; hava mesafesi değişmez. Simülasyonun temsili fren sürtünme katsayılarına göre ıslak pistte Ground Roll yaklaşık %40, su birikintisinde yaklaşık %90, sıkışmış karda yaklaşık %130 artar; buzda üç katından fazla olur. Gerçek değer pist durumuna ve fren etkinliği raporuna bağlıdır.

Hidroplaning nedir, hangi hızda başlar?

Hidroplaning, lastik ile zemin arasında su filminin oluşup lastiğin zeminden ayrılması ve frenin etkisini yitirmesidir. Dinamik hidroplaning'in başladığı yaklaşık hız 9 × √P knot ile tahmin edilir (P lastik basıncı, psi); 30 psi için yaklaşık 49 KT.

İniş için ne kadar güvenlik payı bırakmalıyım?

POH mesafeleri ideal koşulları ve deneyimli test pilotu tekniğini varsayar; bu yüzden eğitimde ve kişisel minimumlarda hesaplanan mesafenin ×1,25 ile ×1,5 katı pist aranması yaygın bir pratik kuraldır. FAA AC 91-79A, iniş sırasında pist taşmasının önlenmesi için yeterli emniyet payı bırakılmasını önerir.

POH iniş mesafesi tabloları hangi koşulları varsayar?

Tablolar genellikle belirtilen ağırlık, kuru, düz ve sert yüzeyli pist, kılavuzda tarif edilen teknik, yeni ve iyi bakımlı uçak ve deneyimli pilot varsayar; bu koşullardan sapma gerçek mesafeyi uzatır.

Kaynaklar

Diğer simülasyonlar