V2
Take-Off Safety Speed
Türkçe: Kalkış Güvenlik Hızı
V2, kalkış sırasında kritik motor arızası durumunda uçağın güvenli şekilde tırmanabilmesi için gereken minimum hızdır.
V2 nedir?
V2 (Take-Off Safety Speed), çok motorlu uçakların kalkış performans hesaplamalarında tanımlanan ve AFM'de yayınlanan kritik bir hızdır. Motor arızası anında bu hızda veya üzerinde olunması durumunda pilot, kalkışı devam ettirebilir ve engel geçme marjı (35 feet) ile tırmanışa geçebilir. V2 hızı, uçağın ağırlığı, hava yoğunluğu, pist eğimi, rüzgâr ve flap ayarına bağlı olarak değişir.
V2 hızı V1 (karar hızı) ile VFTO (final take-off speed) arasında yer alır. Kalkış sırasında motor arızası V1'den sonra meydana gelirse pilot kalkışı devam ettirmeli ve V2 hızını koruyarak tırmanışa geçmelidir. V2'nin altında kalınması durumunda uçak gerekli tırmanış performansını sağlayamayabilir ve engellere çarpma riski oluşur.
Performans hesaplamalarında V2 değeri AFM'den alınır ve uçuş planlaması sırasında kalkış mesafesi, engel geçme yüksekliği ve tırmanış performansı hesaplamalarında kullanılır. Pilot, kalkış öncesi V2 hızını bilmeli ve kalkış sırasında bu hızı göz önünde bulundurmalıdır.
Örnek
Kalkış V-hızları: V2 nerede durur?
| Hız | Açılımı | Kalkış performansındaki rolü | Kural |
|---|---|---|---|
| VMCG | Minimum Control Speed on the Ground Yerdeki minimum kontrol hızı | Kalkış rulosunda kritik motor durursa yalnız aerodinamik kontrollerle (burun tekeri kullanılmadan) pist merkez hattında kalınabilecek en düşük hız. | VEF ≥ VMCG · V1 ≥ VMCG |
| VEF | Engine Failure Speed Motor arıza hızı | Hesaplarda kritik motorun arızalandığı varsayılan hız; pilotun fark edip tepki vermesi için V1'den yaklaşık 1 saniye önce kabul edilir. | VMCG ≤ VEF < V1 |
| V1 | Decision Speed Karar hızı | Kalkıştan vazgeçmenin (RTO) başlatılabileceği en yüksek hız; V1'den sonra bir arıza olursa kalkışa devam edilir. | VEF < V1 ≤ VR · V1 ≤ VMBE |
| VR | Rotation Speed Rotasyon hızı | Pilotun burnu kaldırmaya (rotasyon) başladığı hız; tek motorla da 35 ft'te V2'ye ulaşılacak şekilde seçilir. | VR ≥ V1 · VR ≥ 1,05 × VMCA |
| VMU | Minimum Unstick Speed Minimum yerden kesilme hızı | Uçağın güvenle yerden kesilip tırmanışa geçebildiği en düşük hız (kuyruk sürtme sınırında belirlenir). | VLOF ≥ 1,10 × VMU (tüm motorlar) · ≥ 1,05 × VMU (tek motor) |
| VLOF | Lift-off Speed Yerden kesilme hızı | Ana tekerleklerin pistten ayrıldığı hız. | VLOF ≥ VMU payları |
| V2 | Takeoff Safety Speed Güvenli kalkış hızı | Tek motor arızalıyken pistten 35 ft yükseklikte ulaşılması ve ilk tırmanışta korunması gereken hız. | V2 ≥ 1,10 × VMCA · V2 ≥ 1,13 × VSR |
| VMCA | Minimum Control Speed in the Air Havadaki minimum kontrol hızı | Havada kritik motor durduğunda en fazla 5° yatışla yön kontrolünün korunabildiği en düşük hız. | VR ≥ 1,05 × VMCA · V2 ≥ 1,10 × VMCA |
Motor arızası durumunda V2 hızının altında kalınması ne riskin oluşturur?
V2, motor arızası sonrası gerekli tırmanış performansını sağlayan hızdır. Bu hızın altında kalınması uçağın engelleri güvenli şekilde geçememesine neden olur.
ATPL sınavında bu konu nasıl sorulur? 3 soru
Sorular sınavdaki gibi İngilizcedir. Cevabını düşün, sonra aç.
1. For a jet aeroplane, V2 is defined as the _____ speed, measured at the point when the aircraft reaches 35 feet above the runway.
- lift off speed.
- critical engine failure speed.
- take-off climb speed or speed at 35 ft.
- take-off decision speed.
Cevabı göster
Doğru cevap: take-off climb speed or speed at 35 ft.
V2 is the take-off climb speed—the minimum speed the aircraft must maintain during the initial climb after engine failure; it is measured at 35 ft height to standardize the definition.
2. If the pilot selects take-off flaps 20° instead of take-off flaps 10°, how is V2 affected?
- V2 decreases if not restricted by VMCA.
- V2 has no connection with T/O flap setting, as it is a function of runway length only.
- V2 has the same value in both cases.
- V2 increases in proportion to the angle at which the flaps are set.
Cevabı göster
Doğru cevap: V2 decreases if not restricted by VMCA.
Greater flap deflection increases lift at a given speed, allowing a lower V2; however, if VMCA becomes the limiting factor at higher flap angles, V2 may not decrease as much as expected.
3. You are preparing a take-off performance calculation. The aircraft mass is higher than planned. How will this affect the rotate speed VR and the take-off safety speed V2?
- It will increase VR but decrease V2
- It will decrease both speeds
- It will increase both speeds
- It will decrease VR but increase V2
Cevabı göster
Doğru cevap: It will increase both speeds
Higher aircraft mass requires higher airspeed to generate enough lift for rotation and to maintain the required climb gradient. Both VR and V2 increase with mass.
V2 hakkında sık sorulan sorular
V2 hızı ile V1 arasındaki fark nedir?
V1 kalkışı durdurma ya da devam ettirme kararının verildiği hızdır; V2 ise kritik motor arızasında uçağın güvenli tırmanabilmesi için gereken minimum kalkış güvenlik hızıdır.
V2 hızı hangi faktörlere bağlı değişir?
V2 hızı uçağın ağırlığı, hava yoğunluğu, pist eğimi, rüzgâr ve flap ayarına bağlı olarak değişir ve AFM'den alınır.
Resmi Kaynaklar ve İleri Okuma
- FAA — Pilot's Handbook of Aeronautical Knowledge (FAA-H-8083-25C)
- FAA — Airplane Flying Handbook (FAA-H-8083-3C)
- EASA Easy Access Rules for Air Operations (Part-NCO, Part-CAT)
- ICAO Doc 8168 — PANS-OPS
- AIP Türkiye — DHMİ Havacılık Bilgi Yayını
Bu yazı eğitim amaçlıdır; uçuşta güncel resmi yayınlar (AIP, NOTAM, uçağın POH/AFM'i) esas alınır.
Son güncelleme: · Hata bildirimi: [email protected]