Descent Rate
Descent Rate
Türkçe: İniş Hızı
İniş hızı, uçağın birim zamanda (dakika başına) kaybettiği yüksekliktir ve feet/dakika (fpm) veya metre/dakika (m/min) cinsinden ölçülür.
Descent Rate nedir?
İniş hızı, uçağın dikey hareketinin negatif bileşenidir ve yaklaşım sırasında stabilizasyonun kritik bir göstergesidir. Standart 3° glide slope açısında, tipik iniş hızı uçağın yer hızına (ground speed) bağlı olarak değişir; örneğin 90 knot yer hızında yaklaşık 470 fpm, 120 knot yer hızında yaklaşık 630 fpm beklenir.
İniş hızı, variometre (VSI) veya uçuş veri sistemi (FDS) tarafından gösterilir ve pilot tarafından sürekli izlenmelidir. Aşırı yüksek iniş hızları (örneğin 1000 fpm'den fazla) stabilize olmayan yaklaşımın işareti olup, kaza riskini artırır. Düşük iniş hızları ise yaklaşım uzunluğunu artırır ve rüzgâr kesmesine karşı savunmasızlık yaratabilir.
IR (Aletli Uçuş) eğitiminde, pilot belirli bir iniş hızını koruyarak glide slope'u takip etmeyi öğrenir. Stabilized Approach Kriterlerine göre, son 500 feet'te iniş hızı 300 fpm'i aşmamalıdır. Otopilot ve autothrottle sistemleri iniş hızını otomatik olarak yönetebilir, ancak pilot her zaman manuel kontrol için hazır olmalıdır.
Telsizde
Karıştırılanlar
| Terim | Tanım | Birim |
|---|---|---|
| Descent Rate | Uçağın dakikada kaybettiği yükseklik | fpm / m/min |
| Glide Slope Açısı | Yaklaşım yolunun yatay düzleme göre eğimi | derece (°) |
| Vertical Speed | Dikey hareketinin hızı (pozitif/negatif) | fpm / m/min |
Bir uçak 120 knot yer hızında 3° glide slope'ta yaklaşmaktadır. Yaklaşık beklenen iniş hızı kaç fpm'dir?
3° glide slope'ta yer hızı × 5 ≈ iniş hızı (fpm) kuralı kullanılır. 120 × 5 = 600 fpm (yaklaşık 630 fpm). Stabilized approach'ta bu hız kabul edilebilir; son 500 feet'te 300 fpm'e düşürülmelidir.
Descent Rate hakkında sık sorulan sorular
Glide slope'ta iniş hızı yer hızına göre nasıl değişir?
Standart 3° glide slope'ta iniş hızı yer hızına bağlıdır. Örneğin 90 knot yer hızında yaklaşık 470 fpm, 120 knot yer hızında yaklaşık 630 fpm beklenir.
Yüksek iniş hızı neden tehlikelidir?
1.000 fpm'den fazla iniş hızı stabilize olmayan yaklaşımın işaretidir ve kaza riskini artırır. Düşük iniş hızı ise yaklaşım uzunluğunu artırarak rüzgâr kesmesine karşı savunmasızlık yaratabilir.
Stabilized approach kriterinde son 500 feet'te iniş hızı sınırı nedir?
Açıklamadaki Stabilized Approach kriterine göre son 500 feet'te iniş hızı 300 fpm'i aşmamalıdır. Pilot, otopilot kullansa da manuel kontrola hazır olmalıdır.
Resmi Kaynaklar ve İleri Okuma
- FAA — Pilot's Handbook of Aeronautical Knowledge (FAA-H-8083-25C)
- SHGM — Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (mevzuat ve duyurular)
- FAA — Airplane Flying Handbook (FAA-H-8083-3C)
- FAA — Instrument Flying Handbook (FAA-H-8083-15B, PDF)
Bu yazı eğitim amaçlıdır; uçuşta güncel resmi yayınlar (AIP, NOTAM, uçağın POH/AFM'i) esas alınır.
Son güncelleme: · Hata bildirimi: [email protected]