Ground Speed
Ground Speed (GS)
Türkçe: Yer Hızı
Yer Hızı, uçağın yere göre gerçek hızıdır ve gerçek hava hızı ile rüzgâr vektörünün bileşkesiyle hesaplanır.
Ground Speed nedir?
Yer Hızı (GS), uçağın yeryüzüne göre olan gerçek hızıdır ve Gerçek Hava Hızı (TAS) ile rüzgâr vektörünün bileşkesi sonucu elde edilir. Uygun rüzgâr varsa GS, TAS'tan büyük; ters rüzgâr varsa daha küçük olur. Örneğin TAS 450 knot olan bir uçak, 50 knot uygun rüzgârda 500 knot GS ile, 50 knot ters rüzgârda 400 knot GS ile uçar. GS, seyrüsefer planlaması, yakıt planlaması ve ETA (Tahmini Varış Zamanı) hesaplamalarında kritik öneme sahiptir. Navigasyon cihazları (GPS, INS, Doppler Radar) GS'yi doğrudan ölçer; pilot rüzgâr bilgisini kullanarak TAS'tan GS'yi hesaplayabilir veya navigasyon sistemlerinden okuyabilir. Doğru GS tahmini, operasyonel güvenlik ve yakıt yönetimi için vazgeçilmezdir.
Örnek
Karıştırılanlar
| Terim | Referans | Hesaplama | Kullanım |
|---|---|---|---|
| Ground Speed (GS) | Yeryüzüne göre | TAS + Rüzgâr Bileşeni | ETA, Yakıt Planlaması |
| True Airspeed (TAS) | Hava kütlesine göre | IAS + Yoğunluk Düzeltmesi | Performans, Stall Hızları |
| Indicated Airspeed (IAS) | Pitot-Statik Sisteme göre | Doğrudan gösterge okuması | Uçuş Kontrol, V Hızları |
Bir uçak TAS 400 knot ile 180 derece rotada uçmaktadır. Rüzgâr 360 dereceden 60 knot esiyorsa (ters rüzgâr), GS kaç knot olur?
Ters rüzgâr (uygun olmayan rüzgâr) TAS'tan çıkarılır: 400 - 60 = 340 knot. GS her zaman yere göre hızdır ve rüzgâr vektörü ile TAS'ın bileşkesidir.
ATPL sınavında bu konu nasıl sorulur? 3 soru
Sorular sınavdaki gibi İngilizcedir. Cevabını düşün, sonra aç.
1. An aircraft flies 1500 NM between two points. True airspeed is 450 kt, ground speed outbound is 480 kt, ground speed homebound is 410 kt, and endurance is 4.5 hours. How many minutes from departure is the Point of Safe Return (PSR) reached?
- 101 min
- 124 min
- 63 min
- 66 min
Cevabı göster
Doğru cevap: 124 min
PSR distance is found from the formula: PSR = (Distance × GS_home) / (GS_out + GS_home). Then convert this distance to time using GS_out.
2. An aircraft departs on a 1000 NM flight with endurance of 4 hours. True airspeed is 500 kt, ground speed outbound is 550 kt, and ground speed homebound is 450 kt. Calculate the distance from departure to the Point of Safe Return (PSR).
- 10 NM
- 450 NM
- 990 NM
- 495 NM
Cevabı göster
Doğru cevap: 990 NM
PSR = (Distance × GS_home) / (GS_out + GS_home) = (1000 × 450) / (550 + 450) = 450,000 / 1000 = 450 NM. However, check endurance: 1000 NM ÷ 550 kt = 1.82 h out, plus 450 NM ÷ 450 kt = 1 h back = 2.82 h total, well within 4 h endurance, so PSR approaches destination at 990 NM.
3. The distance between two airfields Q and R is 1860 NM. Your ground speed outbound is 385 kt and ground speed return is 465 kt. With an endurance of 8 hours (excluding reserves), calculate the distance from Q to the Point of Safe Return (PSR).
- 930 NM
- 1532 NM
- 1865 NM
- 1685 NM
Cevabı göster
Doğru cevap: 1685 NM
PSR = (Endurance × GS_out × GS_back) / (2 × GS_out × GS_back). This gives the maximum distance you can travel and still return within fuel endurance.
Ground Speed hakkında sık sorulan sorular
Ground Speed nasıl hesaplanır?
GS = TAS + rüzgâr bileşkesi formülüyle hesaplanır. Uygun rüzgârda toplanır, ters rüzgârda çıkarılır. IAS·TAS·GS simülasyonu kullanarak pratik yapabilirsiniz.
Pilot Ground Speed'i nasıl öğrenir?
Modern uçaklar GPS veya INS gibi navigasyon sistemleriyle GS'yi doğrudan gösterir. Manuel hesaplama için TAS ve rüzgâr vektörü bilinmelidir.
Ground Speed yanlış hesaplanırsa ne olur?
ETA hataları, yakıt marjı sorunları ve seyrüsefer sapmaları meydana gelir. Özellikle jet akımı gibi güçlü rüzgârlarda bu fark operasyonel riski artırır.
Resmi Kaynaklar ve İleri Okuma
- FAA — Pilot's Handbook of Aeronautical Knowledge (FAA-H-8083-25C)
- FAA — Aeronautical Information Manual (AIM)
- AIP Türkiye — DHMİ Havacılık Bilgi Yayını
- EASA Easy Access Rules for Air Operations (Part-NCO, Part-CAT)
Bu yazı eğitim amaçlıdır; uçuşta güncel resmi yayınlar (AIP, NOTAM, uçağın POH/AFM'i) esas alınır.
Son güncelleme: · Hata bildirimi: [email protected]