ELR

ELR = Effective Length of Runway

Türkçe: Pistin Etkili Uzunluğu

PPLATPL Performans
KISACA

ELR, kalkış ve iniş performans hesaplamalarında kullanılan, engeller ve pist durumundan etkilenen, uçak tarafından gerçekten kullanılabilir pist uzunluğudur.

ELR nedir?

Pistin etkili uzunluğu (ELR), uçağın kalkış veya iniş sırasında gerçekten kullanabileceği pist bölümüdür. TORA (Takeoff Run Available) ve TODA (Takeoff Distance Available) gibi standart pist parametrelerinden farklı olarak, ELR uçağın performans özelliklerine ve hava meydanının fiziksel kısıtlamalarına göre değişir.

Kalkış sırasında ELR, pist başındaki engelleri aşmak için gereken mesafeyi dikkate alır. İniş sırasında ise, iniş mesafesi hesaplaması için kullanılabilir pist uzunluğunu belirler. Pilot, uçak el kitabı (AFM) ve performans tabloları kullanarak, mevcut hava durumu, ağırlık ve pist durumuna göre ELR'nin yeterli olup olmadığını kontrol etmelidir.

ELR hesaplaması ICAO Annex 8 ve uçak üreticisinin performans verilerine dayanır. Pist yüzey durumu (ıslak, buzlu, kar), pist eğimi ve engellerin konumu ELR'yi doğrudan etkiler. Pilot, kalkış ve iniş planlamasında her zaman AFM'deki performans tabloları ile meydanın AIP'sinde yayınlanan pist verilerini karşılaştırmalıdır.

Örnek

Örnek: LTAC (Ankara Esenboğa) Pisti 09/27, TORA 3650 m, TODA 3650 m, ASDA 3650 m. Uçak ağırlığı 5000 kg, OAT +15°C, rüzgâr 280/08 kt. AFM'ye göre bu şartlarda kalkış mesafesi 2800 m gerekli. ELR = 3650 m olduğundan kalkış yapılabilir. Ancak pist ıslak olsaydı, AFM'deki ıslak pist tablosundan daha uzun mesafe gerekebilir ve ELR yeterli olmayabilir.

Karıştırılanlar

ParametreTORATODAELR
TanımKalkış koşusu için kullanılabilir mesafeEngeli aşmak için toplam mesafeUçak performansına göre kullanılabilir mesafe
Sabit mi?Evet, meydana bağlıEvet, meydana bağlıHayır, uçak ve koşullara bağlı
KullanımKalkış planlamasıEngel aşma hesabıAFM ile karşılaştırma
KENDİNİ DENE

Bir uçak LTAC'den kalkacaktır. Pist TORA = 3650 m, TODA = 3650 m. AFM'ye göre mevcut şartlarda kalkış mesafesi 3200 m, engeli aşma mesafesi 3500 m gereklidir. Kalkış yapılabilir mi?

Resmi Kaynaklar ve İleri Okuma

Bu yazı eğitim amaçlıdır; uçuşta güncel resmi yayınlar (AIP, NOTAM, uçağın POH/AFM'i) esas alınır.

Son güncelleme: · Hata bildirimi: [email protected]